System oświaty w Polsce

Ogólnie o systemie oświaty w  Polsce

System oświaty w Polsce w obecnej postaci istnieje od 1 września 1999 roku.

W odróżnieniu od systemu edukacji w Niemczech, gdzie każdy z 16 krajów związkowych może rządzić się własnymi prawami, struktura polskiej oświaty jest jednolita w całym państwie. Wynika to m.in. ze scentralizowanej polityki oświatowej, za którą odpowiedzialność ponoszą: Ministerstwo Edukacji Narodowej (szkolnictwo podstawowe i średnie) oraz Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) sprawuje nadzór pedagogiczny za pośrednictwem 16 kuratoriów oświaty (po jednym w każdym województwie). Jednak urząd kuratora oświaty nie jest w żadnym wypadku porównywalny do funkcji, jaką sprawuje minister oświaty kraju zwiazkowego w Niemczech.

W ręce samorządów terytorialnych jest natomiast oddane zarządzanie i administrowanie oświatą. I tak gminy są organami prowadzącymi w przypadku przedszkoli, szkół podstawowych i gimnazjów, zaś szkoły ponadgimnazjalne podlegają powiatom. Ma to oczywiście swoje dobre i złe strony. Na pewno organom samorządu terytorialnego lepiej znane są potrzeby placówek znajdujących się na ich terenie. Również konsultacje dotyczące wykorzystywania środków finansowych przez szkoły łatwiej przeprowadzić między dyrektorem szkoły a przedstawicielem samorządu terytorialnego. To pozwala sądzić, że wydatki na szkolnictwo są rozdysponowywane celowo i zgodnie z faktycznymi potrzebami. Z drugiej jednak strony, widoczne są bardzo często ogromne różnice między funkcjonowaniem szkół z różnych obszarów. Wynika to m.in. ze zróżnicowanej zamożności gmin oraz powiatów. Przykładem mogą być placówki warszawskie, prowadzone przez bogate dzielnice oraz szkoły znajdujące się nieraz 5 km od Warszawy, ale finansowane przez biedniejszą gminę. Nie bez znaczenia dla edukacji pozostaje również dostępność wszelkich dóbr kultury, o które zdecydowanie łatwiej w większych miastach.

1999 rok - reforma polskiej edukacji

Dzisiejszy kształt edukacja polska przyjęła 8 stycznia 1999 roku, kiedy uchwalono ustawę zmieniającą system oświaty w Polsce. 

Dlaczego ówczesny rząd podjął się przeprowadzenia tak wielkiej i dotykającej jednej z najważniejszych sfer życia reformy? Koniec lat osiemdziesiątych przyniósł zmiany polityczne w Polsce oraz w wielu innych krajach dawnego bloku wschodniego. Konieczność reformy edukacji była naturalnym efektem zmian ustrojowych i gospodarczych. Polska, dążąc do integracji z Unią Europejską, musiała sprostać także wyzwaniom na polu edukacji, ponieważ istniejąca wówczas struktura swą skostniałością wykazywała:

  • brak zdolności adaptacyjnej obecnego systemu edukacji do tempa i zakresu przemian cywilizacyjnych i społecznych,
  • kryzys roli wychowawczej szkoły wynikający z dominacji przekazywania informacji nad kreowaniem umiejętności i kształtowaniem osobowości,
  • brak równych szans w dostępie do edukacji na każdym jej poziomie i niski wskaźnik procentowy młodzieży uzyskującej średnie i wyższe wykształcenie.

 


Piotr Kwiatkowski / 2010-01-20
<< | < | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | > | >>
Copyright © 2014 Inne publikacje All rights reserved. | Admin | SiteMap